Eind 19e eeuw was de gemeente Schoten een agrarisch gebied van ruim 600 hectare met een inwoneraantal van slechts 650 mensen.

Weilanden met vee en boerderijen bepaalden het gezicht.

De grondsamenstelling maakte het niet geschikt voor akkerbouw.

De gemeente Schoten was in 1798 ontstaan door het samengaan van 7 aan elkaar grenzende rechtsgebieden, heerlijkheden genoemd vanuit Haarlem gezien: Zuid-Akendam, Hoogerwoerd, Schoterbos, Zaanen, Schoten, Schotervlieland en Noord-Akendam. Naamgever van de gemeente, het dorp Schoten, lag ten noorden van de Jan Gijzenkade rond de huidige Rijksstraatweg. De toenmalige inwoners gebruikten de naam Oud Schoten als ze het oorspronkelijke dorp bedoelden.

Buurgemeente Haarlem was in dezelfde periode een handelsstad aan de rivier het Spaarne, met volop bedrijvigheid in vele fabriekjes en

ondernemingen. Met de toenemende industrialisatie eind 19e eeuw kwamen er vele fabrieken in de stad bij die al snel veel hinder en stankoverlast veroorzaakten bij de inwoners. En ook daar kwamen er steeds meer van door de grote vraag naar arbeiders. Na de bouw van arbeiderswoningen in de Leidsebuurt, de Amsterdamse buurt en het Rozenprieel was de stad letterlijk uitgegroeid binnen haar grenzen en werd er over de grenzen naar uitbreiding gezocht. Met goede bouwgrond in overvloed werd de gemeente Schoten spoedig de plaats waar de groei van Haarlem kon voortgaan. Uiteindelijk leidde dit in 1927 tot annexatie van Schoten door de gemeente Haarlem en kwam er na 129 jaar een eind aan de zelfstandigheid van de gemeente Schoten.

Stichting Historisch Schoten houdt zich bezig met de geschiedenis van de voormalige gemeente Schoten, nu Haarlem-Noord, door historische kennis en verhalen te vergaren en te archiveren. En door de gemeente Haarlem aan te sporen de laatste resterende monumenten van  Schoten voor verval te behoeden.